Amyotrofe laterale sclerose (ALS) is het bekendste lid van de groep van voorhoornaandoeningen. Voorhoornaandoeningen zijn aandoeningen van de zenuwcellen die de spieren aansturen (motorische zenuwcellen). Bij ALS zijn motorische zenuwcellen in zowel de hersenen als het ruggenmerg aangedaan. Bij de variant primaire laterale sclerose (PLS)  sterven alleen de zenuwcellen in de hersenen af. Bij progressieve spinale musculaire atrofie (PSMA) is er juist alleen een probleem met de motorische zenuwcellen in het ruggenmerg, alhoewel er aanwijzingen zijn dat ook in de hersenen iets mis is. Het onderscheid tussen deze drie varianten is niet altijd even duidelijk.

In het promotieonderzoek van Maaike van der Graaff en collega’s zijn methoden getest om dit onderscheid duidelijker te proberen te maken, en om vast te stellen hoe de hersenen zijn aangedaan in het vroege stadium van deze drie varianten. Met twee verschillende manieren van scannen in de MRI-scanner, vonden van der Graaff en collega’s afwijkingen van de motorische zenuwcellen in de hersenen in ALS en PLS patiënten, en in een latere fase ook bij PSMA patiënten. Deze resultaten geven inzicht in het ziektemechanisme van de verschillende voorhoornaandoeningen. Verder vonden de onderzoekers bij alle varianten ook veranderingen in hersengebieden die betrokken zijn bij het denkvermogen. Dit past bij het voorkomen van cognitieve veranderingen (in onder andere geheugen, aandacht en denken) bij een groot deel van de patiënten met een voorhoornaandoening.

Lees hier meer over het onderzoek.